|
Energiegigant Total betaalt amper belastingen in
ons land. Het weekblad Knack onthulde dat het berdijf hiervoor kan rekenen op de hulp van de top
van de fiscale administratie en de voorzitter van de rulingdienst. Dirk Van der Maelen (sp.a): "De strijd tegen fiscale paradijzen blijkt een lege doos te
zijn. Grote multinationals kunnen met een gerust gemoed artificiële
constructies blijven opzetten en zich onttrekken aan een eerlijke fiscale
bijdrage." De sp.a'er zal bij de
minister van Financiën aandringen op een herziening van de omzendbrief zodat
kunstmatige constructies met fiscale paradijzen effectief kunnen worden
aangepakt. Hij vraagt ook een grondig onderzoek van alle rulings waarin fiscale
paradijzen opduiken.
In april 2009 besliste de G20 maatregelen
te nemen tegen het gebruik van fiscale paradijzen. In navolging daarvan voerde
België een meldingsplicht in voor transacties met fiscale paradijzen. Die
meldingsplicht moest toelaten artificiële constructies met fiscale paradijzen
efficiënter aan te pakken. De omzendbrief holt de door het parlement
goedgekeurde maatregelen helemaal uit. De meldingsplicht blijft wel bestaan, de
kunstmatige constructies met fiscale paradijzen evenzeer. De lat voor wat als
kunstmatig kan worden beschouwd ligt immers zo hoog dat de constructies met fiscale
paradijzen daar makkelijk onder door kunnen. Dirk Van der Maelen (sp.a): "De strijd tegen fiscale paradijzen
blijkt een lege doos te zijn. Grote multinationals kunnen met een gerust gemoed
artificiële constructies blijven opzetten en zich onttrekken aan een eerlijke
fiscale bijdrage." Het voorbeeld van Total, beschreven in knack van 2 maart
2011, maakt dit zeer duidelijk. En dit is geen alleenstaand geval.
| Fictief en vereenvoudigd voorbeeld
Onderneming A (in België) wil olie kopen van
onderneming B (in Koeweit) om vervolgens op de Belgische markt te verkopen. Daarvoor
richt ze een onderneming C (een postbusvennootschap) op in een fiscaal paradijs.
De olie wordt door de postbusvennootschap gekocht bij onderneming B en
vervolgens aan een hogere prijs doorverkocht aan onderneming A. De olie gaat
rechtstreeks van B naar A, maar de facturen doen een omweg. Het gevolg is dat
de winst die in België zou worden gemaakt, indien niet via het fiscaal paradijs
zou worden gewerkt, wordt verschoven naar het fiscaal paradijs waar de
belastingdruk miniem of zelfs afwezig is. Er zijn vervolgens geen belastingen
verschuldigd in België en evenmin in het fiscaal paradijs. Het is duidelijk dat de postbusvennootschap
alleen bestaat om fiscale redenen en geen werkelijke economische activiteit
verricht noch enige fysieke aanwezigheid (personeel, installaties, ...) heeft in
het fiscaal paradijs.
|
Een constructie zoals hier
beschreven wordt in België niet als kunstmatig beschouwd. Alleen de juridische
werkelijkheid telt. De vennootschappen bestaan juridisch en de contracten ook.
Dat volstaat. De economische realiteit (onderneming A koopt olie van
onderneming B) blijkt er niet toe te doen. In fiscaal geciviliseerde landen houdt
de fiscale administratie wel rekening met de economische realiteit van de
operatie.
Dirk Van der Maelen zal bij de
minister van Financiën aandringen op een herziening van de omzendbrief zodat
kunstmatige constructies met fiscale paradijzen effectief kunnen worden
aangepakt. Concreet pleit hij voor
een meer economische benadering van de fiscale regels. "Voor de interpretatie
van bepaalde concepten van ons fiscaal recht zou men de strikt juridische
aanpak moeten verlaten ten voordele van de zogenaamde ‘substance over form'
benadering. Er moet met andere woorden rekening worden gehouden met de
economische realiteit en met de reële intentie van belastingplichtigen."
De sp.a'er laakt ook de rol
van Véronique Tai, voorzitter van de rulingdienst, die de top van de
administratie aanspoorde om de eerste versie van de omzendbrief te versoepelen
zodat een ruling die ze enkele maanden eerder had afgesloten met Total niet in
gevaar zou komen. Dat schrijft Knack vandaag. Nadat ze enkele weken geleden in
opspraak kwam omdat ze - samen met partner en kinderen - op cruise ging met de
beroepsverenging van de fiscaal adviseurs, en dat op kosten van de fiscaal
adviseurs, lijkt ze nu opnieuw haar boekje te buiten te gaan. Van der Maelen: "Het
wordt tijd dat de minister ingrijpt".
Tenslotte dringt Van der Maelen aan op een
grondig onderzoek van alle rulings waarbij fiscale paradijzen een rol spelen:
"het kan niet dat rulings en omzendbrieven een duidelijke wet uithollen om het
ongeremd gebruik van fiscale paradijzen mogelijk te maken."
|
